Caner 
Geçtiğimiz günlerde uzay bilimi için çok önemli bir gelişme yaşandı ve bir karadelik daha görüntülendi. Daha önceler Virgo galaksisi içinde bulunan ve M87* adı verilen karadelik ilk defa görüntülenmişti. Şimdi ise galaksimizin merkezinde bulunan Sagittarius A* (Yay A)(Sgr A*) süper kütleli karadeliğini görüntüleyebildik. Bu karadelik 1974 yılında keşfedildi ve Dünya’dan 27 bin ışık yılı uzakta bulunuyor. Sgr A* süper kütleli karadeliğinin kütlesinin 4 milyon güneş kütlesinde olduğu ifade ediliyor.
Sgr A* Karadeliği
Daha rahat anlaşılabilmesi için Güneş sistemimiz ve Galaksimizin merkezi hakkında oluşturulmuş bir çizim.
Dünya çapında birbirleri ile senkronize çalışan ve sekiz ayrı radyo teleskobu sayesinde Sgr A* karadeliği gözlemlenebildi. Bu sekiz ayrı teleskop, Olay Ufku Teleskobu (Event Horizon Telescope) (EHT) adında sanal tek bir teleskop gibi davranarak bu görüntüyü birleştirilebiliyor. Bahsettiğimiz olay Ufku Teleskobu, teorik olarak Dünya boyutlarındaki bir teleskop olarak çalışıyor. EHT iş birliği için dünya genelindeki 80 merkez ve 300’ün üzerindeki araştırmacı destek oldu.
Bu diyagram, M87’nin 2017 EHT gözlemlerinde kullanılan teleskopların konumunu göstermektedir.
Kara delik tamamen karanlık olduğu için onu görüntüleyebilmek teknik olarak mümkün değil ama çevresindeki maddelerin hareketlerine bakılabiliyor. Karadeliğin bu bölgesine olay ufku (event horizon) adı veriliyor. Astrofizikçiler ise olay ufkunu inceleyerek karadelik yakınında beklenen güçlü yerçekimi, kütle çekimi etkilerini araştırabiliyor ve karadelik etrafında dönen maddelerin dinamiklerini izleyebiliyor.
Olay ufkunun daha rahat anlaşılabilmesi için kullanılan çizim
Birbirinden farklı boyutlardaki iki farklı karadelik görüntüsüne sahip olunduğu için bilim insanlarına karşılaştırma ve daha iyi çıkarımlar için imkân verilmiş durumda. Ayrıca 2019 yılında gözlemlenen M87* Süper kütleli karadeliğinin, Samanyolu Galaksisindeki Yay A Süper kütleli karadeliğinden bin kat daha büyük olduğu ifade ediliyor. Buna karşın Yay A ve M87 arasındaki önemli derecedeki benzerlik gözlerden kaçmıyor.
Sunum sırasında Yay A ve M87* Süper Kütleli Karadeliklerinin EHT tarafından çekilmiş fotoğrafları
Umarız ki bu çekilen fotoğraflar hem uzay hakkında bildiklerimizin hem de teknolojimizin hızla gelişmesinde büyük katkıda bulunur. Bizleri heyecanlandıran ve bilimin gelişmesine katkı sunan haberleri merakla bekliyoruz.
